Focus Area 2: ผลิตภาพของผู้ประกอบการที่นวัตกรรมและยั่งยืน (Sustainable and Innovative Entrepreneurial Productivity) มีเป้าหมายหลักในการเสริมสร้างศักยภาพผู้ประกอบการเพื่อเป็นกลไกขับเคลื่อนการสร้างนวัตกรรม การเปลี่ยนผ่านสีเขียว และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน ภายใต้กรอบ Thailand 4.0, แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 14, โมเดลเศรษฐกิจ BCG และกรอบการประเมินความเป็นเลิศทางธุรกิจ ขับเคลื่อนผ่าน 4 เสาหลัก ดังนี้:
Pillar 1: เครือข่ายภาคี (Stakeholder Collaboration): พัฒนาโครงการร่วมระหว่างไทยและ APO เพื่อปูรากฐานระบบหมุนเวียนและการพัฒนาที่ยั่งยืน สร้างความเชื่อมโยงระหว่างภาคธุรกิจ ภาควิชาการ และผู้ประกอบการจนกลายเป็นภาคีระดับภูมิภาค เพื่อส่งเสริมให้ประเทศไทยได้รับการสถาปนาเป็นศูนย์กลางความรู้ระดับภูมิภาคของ APO (APO’s Regional Knowledge Hub) ด้านความยั่งยืนและ BCG
Pillar 2: การวางแผนยุทธศาสตร์ (Strategic Planning Support): จัดทำและประกาศใช้แผนยุทธศาสตร์ความยั่งยืนและ BCG (Thailand’s Sustainability and BCG Strategy) เพื่อเป็นทิศทางเชิงนโยบายและนำไปบูรณาการร่วมกับนโยบายพัฒนาอุตสาหกรรมและภาคบริการของภาครัฐ ก่อนจะบรรจุเข้าสู่แผนแม่บทความยั่งยืนและ BCG แห่งชาติอย่างสมบูรณ์
Pillar 3: พัฒนาขีดความสามารถ (Capacity Empowerment): จัดตั้งหลักสูตรเฉพาะทางเพื่อสนับสนุนผู้ประกอบการในการประยุกต์ใช้โมเดลเศรษฐกิจ BCG, ผลิตภาพสีเขียว (Green Productivity: GP), มาตรฐาน ESG และเครื่องมือความเป็นเลิศทางธุรกิจ เพื่อเปลี่ยนผ่านสู่กระบวนการผลิตคาร์บอนต่ำขยายการพัฒนาขีดความสามารถนี้เข้าสู่ห่วงโซ่มูลค่าหลัก (Key Value Chains) และจัดตั้งกลุ่มคลัสเตอร์อุตสาหกรรมนวัตกรรมและผลิตภาพสีเขียว (Innovation & Green Productivity Clusters) ในกลุ่มยานยนต์ อิเล็กทรอนิกส์ และเกษตรแปรรูป
Pillar 4: คลังข้อมูลดัชนี (Knowledge & Information Support): พัฒนาชุดข้อมูลเปรียบเทียบประสิทธิภาพด้านความยั่งยืนและ BCG ในระยะแรกเริ่ม เพื่อรวบรวมและวิเคราะห์สถิติด้านสิ่งแวดล้อมเชิงลึกข้ามอุตสาหกรรม ก่อนนำไปเป็นระบบข้อมูลสถิติด้านความยั่งยืนและ BCG (Sustainability and BCG Data System) เพื่อการเปรียบเทียบมาตรฐานและติดตามผลการปรับปรุง รวมถึงการเป็นค่าเทียบเคียงในเรื่องนี้กับกลุ่มประเทศสมาชิก APO ที่มีการดำเนินการในลักษณะเดียวกัน
แผนปฏิบัติการ SPP ของประเทศไทย มีระยะเวลาดำเนินการ 3 ปี (2026-2028) มุ่งหวังให้เกิดผลสัมฤทธิ์ระดับสูงสุดในการบูรณาการเชิงนโยบายระดับชาติ และยกระดับประเทศไทยสู่บทบาทผู้นำในการขับเคลื่อนผลิตภาพในระดับภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก โดยผลสำเร็จที่คาดหวังในแต่ละ Focus Area สามารถสรุปแยกตาม 4 เสาหลักเชิงยุทธศาสตร์ได้ดังนี้
ปี พ.ศ. 2569 (2026): ปีแห่งการวางรากฐานและจัดทำข้อมูลฐาน (Foundational Year)
Pillar 1 (เครือข่ายภาคี):
ริเริ่มความร่วมมือสิ่งแวดล้อม (Sustainability and BCG Initiatives): การจัดตั้งกรอบความร่วมมือด้านความยั่งยืนสีเขียวร่วมกันระหว่างไทยและ APO เพื่อเตรียมการประยุกต์ใช้ในอุตสาหกรรม
- ลงนามร่วมกลุ่มวิสาหกิจและภาคสังคม (MoUs on Sustainability Partnerships): จัดการลงนามกรอบความร่วมมือดำเนินงานภาคสนามและการท่องเที่ยวเชิงผลิตภาพสีเขียวร่วมกับ วิสาหกิจเพื่อสังคม Local Alike, สถาบันอุดมศึกษาไทย และสถาบัน RMIT Vietnam
- เข้าร่วมคณะทำงานพัฒนาสิ่งแวดล้อมระดับชาติ: เข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งของคณะทำงานกลุ่มเศรษฐกิจหมุนเวียน (BCG Committee Sector Group) เพื่อประสานการผลักดันข้อมูล
Pillar 2 (แผนยุทธศาสตร์):
ร่างยุทธศาสตร์ความยั่งยืนของโครงการ (Sustainability and BCG Strategy Development): พัฒนากรอบยุทธศาสตร์การปรับใช้ผลิตภาพสีเขียว (Green Productivity: GP) ที่สอดคล้องกับกรอบความคุ้มค่าของการใช้ทรัพยากรระดับประเทศ
- การวิเคราะห์นโยบายอุตสาหกรรมในปัจจุบัน (Policy Review and Gap Analysis): ดำเนินโครงการประเมินประสิทธิผล ข้อจำกัด และหาโอกาสเพื่อบูรณาการหลักการ GP เข้าสู่นโยบายส่งเสริมภาคการผลิตและภาคบริการ
Pillar 3 (พัฒนาขีดความสามารถ):
จัดตั้งหลักสูตรเร่งรัดและโครงการนำร่องท่องเที่ยวชุมชนสีเขียว (1st Pilot Project):
- จัดโครงการอบรมผู้เชี่ยวชาญ GP ร่วมกับศูนย์ความเป็นเลิศและจัดสัมมนาความพร้อมเชิงอุตสาหกรรม
- ดำเนินโครงการพัฒนานวัตกรรมวิสาหกิจชุมชนสีเขียวร่วมกับ Local Alike ในรูปแบบ Bootcamp (การลงพื้นที่สำรวจ ออกแบบแนวคิด จัดสัมมนาพัฒนาแผนปฏิบัติการ และประเมินผลสัมฤทธิ์ปลายปีเพื่อสร้าง “คู่มือต้นแบบความสำเร็จ (Replication Packages)”)
Pillar 4 (คลังข้อมูลดัชนี):
พัฒนาชุดข้อมูลฐานราก (Baseline Datasets Development): ออกแบบระบบสารสนเทศและการรวบรวมตัวเลขข้อมูลสถิติด้านสิ่งแวดล้อมและ BCG ขั้นต้นเพื่อเตรียมวิเคราะห์ความคุ้มค่าและนำไปสร้างเป็นกรอบการวัดผล
ปี พ.ศ. 2570 (2027): ปีแห่งการขยายผลและการทดลองใช้จริง (Scaling & Integration Year)
Pillar 1 (เครือข่ายภาคี):
เชื่อมโยงเครือข่ายพันธมิตรระดับภูมิภาค: พัฒนากลไกการประสานงานที่มีประสิทธิภาพระหว่างภาคส่วน (ผู้ผลิต ชุมชน และมหาวิทยาลัย) เพื่อขยายความร่วมมือสู่เครือข่ายพันธมิตรที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมระดับภูมิภาคของ APO
- แลกเปลี่ยนความรู้ในคณะทำงาน BCG: นำผลการดำเนินงานและแนวคิดการพัฒนาที่ได้รับในปีแรกขึ้นนำเสนอเพื่อเป็นแนวปฏิบัติแนะนำในกลุ่มเศรษฐกิจหมุนเวียนแห่งชาติ
Pillar 2 (แผนยุทธศาสตร์):
บูรณาการยุทธศาสตร์เข้าสู่นโยบายรัฐ (Policy Integration): นำโครงสร้างแผนที่นำทางนโยบายผลิตภาพสีเขียวและ BCG เข้าเชื่อมโยงและบรรจุอยู่ในเอกสารแนวทางปฏิบัติของกระทรวงอุตสาหกรรมและบริการของรัฐบาล
Pillar 3 (พัฒนาขีดความสามารถ):
ขยายขีดความสามารถในระบบห่วงโซ่มูลค่า (Value Chain Scaling): ยกระดับหลักสูตรอบรมทักษะเพื่อความมั่นคงยั่งยืนของสิ่งแวดล้อมสู่เครือข่ายพันธมิตรการทำงานและอุตสาหกรรมคู่ค้าหลัก
- ขยายจุดทดสอบชุมชนและวิสาหกิจ (Pilot Projects 2): นำ “คู่มือต้นแบบความสำเร็จ (Replication Package)” และกลุ่มครูผู้สอน ไปใช้จำลองและทดสอบขยายผลโครงการนำร่องเพิ่มขึ้นเป็น 10–20 ไซวิสาหกิจทั่วประเทศ
Pillar 4 (คลังข้อมูลดัชนี):
จัดเก็บและสร้างฐานระบบโครงสร้างพื้นฐาน (NQI Platform Functionality): รวบรวมสถิติการใช้งานพลังงานและการจัดการของเสีย และเริ่มนำข้อมูลความสำเร็จนำร่องมาสร้างระบบต้นแบบโครงสร้างพื้นฐานระดับชาติ (Pilot NQI Platform)
ปี พ.ศ. 2571 (2028): ปีแห่งความยั่งยืนและความเป็นผู้นำภูมิภาค (Mainstreaming & Leadership Year)
Pillar 1 (เครือข่ายภาคี):
ประเทศไทยได้รับการยอมรับเป็นศูนย์กลางภูมิภาค (APO’s Regional Knowledge Hub): ประเทศไทยให้เป็นจุดศูนย์กลางแห่งการเรียนรู้และการฝึกอบรมของ APO ด้านการขับเคลื่อนวิสาหกิจและนวัตกรรมที่เป็นมิตรต่อธรรมชาติ
Pillar 2 (แผนยุทธศาสตร์):
ผลักดันสู่แผนแม่บทระดับประเทศอย่างถาวร: บูรณาการและประกาศตราสัญลักษณ์กลยุทธ์สิ่งแวดล้อมเข้าเป็นส่วนหนึ่งของ แผนแม่บทความยั่งยืนและ BCG แห่งชาติ (Thailand’s Sustainability and BCG Master Plan)
Pillar 3 (พัฒนาขีดความสามารถ):
สถาปนาคลัสเตอร์อุตสาหกรรมสีเขียว (Green Clusters): จัดตั้งกลุ่มคลัสเตอร์อุตสาหกรรมนวัตกรรมและระบบผลิตภาพสีเขียว (Innovation & GP Clusters) อย่างเป็นทางการในสามกลุ่มธุรกิจยุทธศาสตร์ ได้แก่ ยานยนต์, อิเล็กทรอนิกส์ และเกษตรอุตสาหกรรมแปรรูป
Pillar 4 (คลังข้อมูลดัชนี):
ติดตั้งระบบฐานข้อมูลความยั่งยืนสากล (BCG Data System & Platform): พัฒนาระบบจัดเก็บ วิเคราะห์ และรายงานผลสัมฤทธิ์ด้าน ESG และการปล่อยคาร์บอน (Sustainability and BCG Data System) เพื่อใช้สำหรับประเมินตนเอง ติดตามผล และเปรียบเทียบมาตรฐานของไทยร่วมกับประเทศสมาชิก APO อื่นๆ